gerelateerd aan Albrecht Dürer Anatomie ⓘ Compositie Gulden snede Leonardo Da Vinci Menselijke figuur ⓘ Verhoudingen ⓘ Vitruvius ⓘ Vitruviusman ⓘ
Figuurtekenen Techniek Figuurtekenen Het menselijk lichaam leren zien voordat je het probeert vast te leggen Figuurtekenen is het tekenen van het menselijk lichaam, meestal naar een levend model. Het gaat daarbij niet alleen om anatomische juistheid. Ook houding, beweging, evenwicht, verhoudingen en de manier waarop een lichaam ruimte inneemt, spelen een belangrijke rol. Een korte poseschets kan in enkele lijnen vooral gebaar en beweging vastleggen. Bij langere poses kan de tekenaar nauwkeuriger kijken naar anatomie, proporties, verkorting en licht-donker. Schaduw helpt om het lichaam niet als een verzameling contouren, maar als een ruimtelijke vorm te zien. Voor figuurtekenen worden materialen als houtskool, potlood, rood krijt, zwart krijt, inkt en pastel gebruikt. Ieder materiaal stimuleert een andere manier van kijken en tekenen. Eeuwenlang vormde figuurtekenen een belangrijk onderdeel van de kunstenaarsopleiding. Ook nu blijft het een directe oefening in observeren. Wil je verder? Begin met een paar korte poses en onderzoek daarna proporties, anatomie, gebaar, verkorting en modellering. Kies vervolgens houtskool, sanguine of potlood en kijk hoe het materiaal je tekening verandert. Over Figuurtekenen is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.
Vitruvius Persoon Vitruvius Een Romeinse architect wiens ideeën na vijftien eeuwen opnieuw invloedrijk werden Vitruvius was een Romeinse architect, ingenieur en schrijver uit de eerste eeuw voor Christus. Hij is vooral bekend door De architectura, het enige omvangrijke werk over architectuur uit de klassieke oudheid dat vrijwel volledig bewaard is gebleven. Vitruvius schreef niet alleen over gebouwen. Hij behandelde ook materialen, machines, waterwerken, meetkunde, verhoudingen en de opleiding van architecten. Beroemd werd zijn gedachte dat goede architectuur moet voldoen aan drie uitgangspunten: stevigheid, bruikbaarheid en schoonheid. Tijdens de renaissance kregen zijn ideeën opnieuw grote belangstelling. Vooral zijn beschrijving van de verhoudingen van het menselijk lichaam inspireerde kunstenaars en architecten. Leonardo da Vinci maakte rond 1490 zijn beroemde Vitruviaanse mens, waarin een mannenfiguur binnen een cirkel en vierkant wordt geplaatst. Wil je verder? Onderzoek Vitruviaanse mens en Leonardo da Vinci en ga daarna naar proporties, gulden snede, renaissancearchitectuur, klassieke oudheid en architectuurtheorie. Over Vitruvius is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.
Vitruviusman Techniek Vitruviusman Een lichaam in een cirkel en vierkant werd een symbool van de renaissance De Vitruviusman, meestal Vitruviaanse mens genoemd, is een beroemde tekening die Leonardo da Vinci rond 1490 maakte. Een naakte mannenfiguur is tweemaal over elkaar getekend, met verschillende standen van armen en benen, binnen een cirkel en een vierkant. Leonardo baseerde zich op ideeën van de Romeinse schrijver en architect Vitruvius. Die beschreef menselijke lichaamsverhoudingen en gebruikte het lichaam als voorbeeld van maat en harmonie. Leonardo onderzocht deze verhoudingen zelf en combineerde tekst, waarneming, meetkunde en tekening. Opvallend is dat cirkel en vierkant niet hetzelfde middelpunt hebben. De navel speelt een centrale rol bij de cirkel, terwijl de geometrie van het vierkant anders is opgebouwd. Daarmee is de tekening meer dan een eenvoudig schema van ideale proporties. De Vitruviaanse mens werd een herkenbaar symbool van renaissanceonderzoek naar mens en natuur. Wil je verder? Onderzoek Leonardo da Vinci en Vitruvius en ga daarna naar proporties, anatomie, geometrie, renaissance en figuurtekenen. Over Vitruviusman is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.
Anatomie Techniek Anatomie Wie het lichaam van binnen begrijpt, kan de buitenkant overtuigender weergeven Anatomie is de kennis van de bouw van het menselijk of dierlijk lichaam. Voor kunstenaars is vooral de relatie tussen skelet, gewrichten, spieren en de zichtbare vorm van het lichaam belangrijk. Vanaf de renaissance gingen kunstenaars het lichaam steeds systematischer bestuderen. Leonardo da Vinci maakte bijvoorbeeld nauwkeurige anatomische tekeningen van botten, spieren en organen. Michelangelo gebruikte zijn grote kennis van het lichaam om zijn figuren een krachtige lichamelijkheid te geven. Bij artistieke anatomie gaat het niet alleen om medische nauwkeurigheid. Een kunstenaar wil begrijpen waarom een arm buigt, hoe spieren veranderen bij beweging en hoe botten de zichtbare lichaamsvorm bepalen. Die kennis helpt bij figuurtekenen, portretteren, beeldhouwen en het weergeven van beweging. Ook verkorting en perspectief spelen daarbij een rol wanneer lichaamsdelen naar de kijker toe zijn gericht. Wil je verder? Onderzoek skelet, spieren en lichaamsverhoudingen en ga daarna naar figuurtekenen, bewegingsstudie, verkorting, modeltekenen, Leonardo da Vinci en Michelangelo. Over Anatomie is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.
Menselijke figuur Techniek Menselijke figuur Het menselijk lichaam is al duizenden jaren onderwerp én beeldtaal De menselijke figuur is een van de oudste en belangrijkste onderwerpen in de kunst. Mensen worden staand, zittend, liggend of bewegend afgebeeld en kunnen herkenbare personen zijn, maar ook goden, helden, heiligen of verzonnen figuren voorstellen. Voor het overtuigend weergeven van een lichaam zijn proporties, anatomie, houding, beweging en verkorting belangrijk. Kunstenaars bestuderen daarom vaak het levende model. Bij figuurtekenen gaat het niet alleen om anatomische juistheid: een houding kan ook emotie, spanning, rust of karakter uitdrukken. Door de kunstgeschiedenis heen veranderde het mensbeeld voortdurend. Griekse kunstenaars zochten naar ideale verhoudingen, renaissancekunstenaars onderzochten anatomie en perspectief, terwijl moderne kunstenaars als Picasso de menselijke vorm bewust konden vervormen of vereenvoudigen. De figuur hoeft dus niet realistisch te zijn om overtuigend te werken. Wil je verder? Onderzoek figuurtekenen, anatomie en proporties en ga daarna naar houding, beweging, contrapposto, verkorting, modeltekenen en naaktstudie. Over Menselijke figuur is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.
Verhoudingen Techniek Verhoudingen Een kleine verandering in maat kan een hele figuur anders laten voelen Verhoudingen beschrijven de onderlinge maatverhoudingen tussen onderdelen van een kunstwerk. Bij een menselijke figuur gaat het bijvoorbeeld om de verhouding tussen hoofd, romp, armen en benen. Bij een gebouw kunnen hoogte, breedte en afzonderlijke bouwdelen met elkaar worden vergeleken. Kunstenaars gebruiken verhoudingen om vormen overtuigend, evenwichtig of juist bewust vervormd weer te geven. In de klassieke oudheid ontstonden systemen voor ideale menselijke proporties. Vitruvius beschreef lichaamsverhoudingen die tijdens de renaissance opnieuw werden onderzocht. Leonardo da Vinci's Vitruviaanse mens is daarvan een beroemd voorbeeld. Verhoudingen hoeven echter niet natuurgetrouw te zijn. Middeleeuwse kunstenaars konden belangrijke personen groter afbeelden dan anderen. Moderne kunstenaars gebruiken vervormde proporties juist voor expressie. Verhouding gaat dus zowel over meten als over beeldende keuzes. Wil je verder? Onderzoek proporties, schaal en anatomie en ga daarna naar Vitruvius, Vitruviaanse mens, gulden snede, menselijke figuur, compositie en vervorming. Over Verhoudingen is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.