Terug door de deur naar de vorige ruimte of de voordeur
Studeerkamer

zwart

Begrip
Welkom in mijn studeerkamer!

Zwart De donkerste kleur kan veel meer dan alleen donker maken Zwart is in de beeldende kunst een krachtige kleur met veel verschillende functies. Het kan worden gebruikt voor schaduw, contouren, contrast, diepte en grote donkere kleurvlakken. Naast kant-en-klare zwarte pigmenten kan een kunstenaar zwart ook mengen uit andere kleuren. Bekende zwarte pigmenten zijn ivoorzwart, lampzwart en marszwart. Ze verschillen in tint, dekkracht en menggedrag. Bovendien kan zwart warmer of koeler lijken door de kleuren eromheen. Door zwart met wit te mengen ontstaan uiteenlopende grijzen. Zwart heeft ook een belangrijke beeldende en symbolische werking. Het kan streng, dramatisch, sober of monumentaal overkomen. Kunstenaars als Francisco Goya, Kazimir Malevich en Pierre Soulages gebruikten zwart op zeer verschillende manieren. Bij Soulages werd de werking van licht op zwarte verf zelfs een centraal onderwerp. Wil je verder? Vergelijk verschillende zwarte pigmenten met chromatisch zwart. Voeg vervolgens wit toe en bekijk welke kleurverschillen ineens zichtbaar worden.

Aan de muur

Een naam opent een andere studeerkamer. Bij een naam met ⓘ lees je hier extra informatie.

gerelateerd aan

is gerelateerd aan

Neutrale kleuren

Techniek

Neutrale kleuren Kleuren die rust brengen én andere kleuren sterker laten spreken Neutrale kleuren zijn kleuren die weinig uitgesproken kleurwerking hebben. Wit, zwart en grijs worden meestal tot de neutralen gerekend, maar in de schilderkunst kunnen ook gedempte bruinen, grijzen en andere sterk geneutraliseerde mengkleuren deze functie krijgen. Een kleur kan neutraler worden gemaakt door er bijvoorbeeld een complementaire kleur doorheen te mengen. Rood en groen, blauw en oranje of geel en violet kunnen elkaar zo afzwakken. Het resultaat hoeft geen kleurloos grijs te zijn. Er kunnen warme en koele grijzen, bruinen en bijna-zwarte tinten ontstaan. Voor kunstenaars zijn neutrale kleuren bijzonder bruikbaar. Ze kunnen rust in een compositie brengen, overgangskleuren vormen en felle kleuren juist krachtiger laten lijken. Een helder rood valt bijvoorbeeld extra op tussen gedempte grijstinten. Wil je verder? Meng twee complementaire kleuren en verander langzaam hun verhouding. Zoek het punt waarop geen van beide kleuren overheerst. Vergelijk daarna neutrale kleur, verzadiging en chromatisch

Over Neutrale kleuren is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Chromatisch zwart

Materiaal

Chromatisch zwart Een zwart waarin nog kleur verborgen zit Chromatisch zwart is een zeer donkere kleur die ontstaat door andere kleuren met elkaar te mengen, zonder een kant-en-klaar zwart pigment te gebruiken. Het resultaat kan op het eerste gezicht zwart lijken, maar bevat vaak een subtiele blauwe, bruine, groene of violette ondertoon. Een bekende combinatie is ultramarijn met gebrande omber. Door de mengverhouding te veranderen ontstaat een warmer of koeler zwart. Ook andere donkere of complementaire kleuren kunnen samen een bijna neutraal zwart opleveren. Voor schilders heeft chromatisch zwart een belangrijk voordeel: donkere partijen blijven deel uitmaken van het kleurenspel van het schilderij. In schaduwen kan de kleur bijvoorbeeld geleidelijk van warm naar koel verschuiven zonder dat de toonwaarde sterk verandert. Daardoor kunnen donkere delen levendiger worden. Wil je verder? Maak verschillende zwarte mengsels en voeg aan ieder een beetje wit toe. De verborgen kleur wordt dan onmiddellijk zichtbaar. Vergelijk vervolgens chromatisch zwart, zwart mengen en schaduwkleur.

Over Chromatisch zwart is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Kleur

Begrip

Kleur Het lijkt vanzelfsprekend, tot je echt gaat kijken Kleur ontstaat door de manier waarop licht, materiaal en onze waarneming samenwerken. Een oppervlak absorbeert bepaalde delen van het zichtbare licht en kaatst andere terug. Wat ons oog en brein daarvan verwerken, ervaren we als bijvoorbeeld rood, blauw of geel. Voor kunstenaars is kleur veel meer dan alleen de naam van een verf. Een kleur kan worden beschreven aan de hand van kleurtoon, toonwaarde en verzadiging. Bovendien verandert de indruk van een kleur door de kleuren eromheen. Hetzelfde grijs kan naast blauw warmer lijken en naast oranje juist koeler. Kleur kan aandacht trekken, ruimte suggereren, sfeer bepalen en onderdelen van een compositie met elkaar verbinden. Kunstenaars ontwikkelden daarom uiteenlopende kleurtheorieën en kleurensystemen. Wil je verder? Neem één kleur en onderzoek hoe die verandert door wit, zwart, complementaire kleuren en verschillende omgevingskleuren. Vanuit dit ene begrip leiden deuren naar kleurmenging, kleurtemperatuur, kleurcontrast en kleurwaarneming.

Over Kleur is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Contrast

Techniek

Contrast Verschillen maken zichtbaar wat belangrijk is Contrast is het verschil tussen twee of meer beeldende elementen. Hoe groter dat verschil, hoe sterker onderdelen van een kunstwerk van elkaar kunnen worden onderscheiden. Licht tegenover donker is een duidelijk voorbeeld, maar contrast kan ook ontstaan door kleur, vorm, grootte, richting, textuur of ruimte. Een kunstenaar kan contrast gebruiken om aandacht, spanning, ritme en hiërarchie te veroorzaken. Een klein rood vlak tussen gedempte grijzen trekt bijvoorbeeld snel de aandacht. Een scherpe vorm naast zachte vormen kan hetzelfde doen. Binnen kleur bestaan verschillende contrasten, zoals warm-koudcontrast, complementair contrast en verzadigingscontrast. Ook toonwaarde speelt een grote rol: een lichte vorm tegen een donkere achtergrond wordt onmiddellijk zichtbaar. Niet ieder kunstwerk heeft sterke contrasten nodig. Kleine verschillen kunnen juist rust, samenhang of subtiliteit opleveren. Wil je verder? Kies één schilderij en zoek afzonderlijk naar contrast in licht, kleur, grootte en textuur. Vanuit contrast kun je verder naar kleurcontrast, licht-donker en toonwaarde.

Over Contrast is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

marszwart

Materiaal

Marszwart Een modern zwart pigment met veel kracht in een klein beetje verf dat ook wel oxydzwart of oxydezwart wordt genoemd afhankelijk van de fabrikant Marszwart is een synthetisch zwart ijzeroxidepigment dat wordt gebruikt in onder andere olieverf, acrylverf en aquarel. Het behoort tot de zogenoemde Mars-pigmenten: kunstmatig geproduceerde ijzeroxidekleuren die betrouwbaar en goed controleerbaar konden worden vervaardigd. Het pigment heeft een sterke dekkracht en kleurkracht. Daardoor is maar weinig Marszwart nodig om andere kleuren aanzienlijk donkerder te maken. Dat vraagt enige voorzichtigheid bij het mengen: te veel zwart kan een kleur snel zwaar of vlak maken. Marszwart verschilt van traditionele zwarte pigmenten zoals ivoorzwart en lampzwart. Die worden uit koolstofhoudende materialen gemaakt, terwijl Marszwart zijn kleur voornamelijk aan ijzeroxide ontleent. Daardoor verschillen ook eigenschappen als ondertoon, drooggedrag en dekkracht. Voor kunstenaars is zwart bovendien zelden alleen maar zwart. In mengingen kan het warm, koel of bijna gekleurd lijken. Wil je verder? Vergelijk Marszwart, ivoorzwart, lampzwart en chromatisch zwart en onderzoek daarna hoe zwart mengen, toonwaarde en kleurtemperatuur elkaar beïnvloeden.

Over marszwart is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

lampenzwart

Materiaal

Lampenzwart Een diepzwart pigment dat letterlijk uit roet ontstond Lampenzwart is een zeer fijn zwart koolstofpigment dat traditioneel werd gemaakt door roet op te vangen van onvolledig verbrande olie, hars of andere brandstoffen. De naam verwijst naar de lampen waarmee dit roet vroeger kon worden geproduceerd. Tegenwoordig worden vergelijkbare koolstofpigmenten industrieel vervaardigd. Het pigment heeft een diepe zwarte kleur en een hoge kleurkracht. Door de uiterst fijne deeltjes kan lampenzwart veel bindmiddel nodig hebben en zich in verf anders gedragen dan bijvoorbeeld Marszwart of ivoorzwart. Koolstofzwarten behoren tot de oudste kleurmaterialen die mensen kennen. Verwante roetpigmenten werden gebruikt voor tekeningen, inkten en verf. Ook Oost-Indische inkt dankt zijn zwarte kleur traditioneel aan fijne koolstofdeeltjes. Voor kunstenaars is het verschil tussen zwarte pigmenten belangrijk: ieder zwart heeft zijn eigen karakter, ondertoon en technische eigenschappen. Wil je verder? Vergelijk lampenzwart, Marszwart, ivoorzwart en chromatisch zwart. Ga daarna naar koolstofpigment, Oost-Indische inkt en zwart mengen en ontdek hoeveel variatie er binnen één donkere kleur bestaat.

Over lampenzwart is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

ivoorzwart

Materiaal

Ivoorzwart Een klassiek zwart pigment met een naam die zijn donkere geschiedenis verraadt Ivoorzwart is een traditioneel zwart koolstofpigment. Oorspronkelijk werd het gemaakt door ivoor onder zuurstofarme omstandigheden te verkolen. Vanwege kosten, beschikbaarheid en de problematische herkomst van ivoor wordt kunstenaarsverf met deze naam tegenwoordig doorgaans gemaakt van verkoolde dierlijke beenderen. Daardoor ligt modern ivoorzwart dicht bij beenzwart. Het pigment geeft een diep, vaak enigszins warm zwart en wordt veel gebruikt in olieverf, aquarel en andere kunstenaarsverven. In mengingen kan het kleuren sterk verdonkeren en neutraliseren. Bij olieverf staat ivoorzwart bovendien bekend als een relatief langzaam drogend pigment. Ivoorzwart verschilt technisch van Marszwart, dat uit synthetisch ijzeroxide bestaat, en van lampenzwart, dat voornamelijk uit zeer fijne koolstofdeeltjes bestaat. Voor een schilder is zwart daarom geen vanzelfsprekende keuze uit één tube. Wil je verder? Leg ivoorzwart, lampenzwart en Marszwart naast elkaar. Ontdek daarna beenzwart, koolstofpigment, chromatisch zwart en zwart mengen en kijk hoeveel verschillende gezichten zwart kan hebben.

Over ivoorzwart is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Zwart pigment

Materiaal

Zwart pigment Zwart is geen enkele kleur, maar een hele familie van donkere materialen Een zwart pigment is een kleurstof in de vorm van onoplosbare deeltjes waarmee verf, inkt en andere kunstenaarsmaterialen zwart worden gemaakt. Kunstenaars beschikken over verschillende zwarte pigmenten die op het eerste gezicht vergelijkbaar lijken, maar technisch en optisch behoorlijk kunnen verschillen. Lampenzwart bestaat voornamelijk uit zeer fijne koolstofdeeltjes afkomstig uit roet. Ivoorzwart wordt tegenwoordig doorgaans gemaakt uit verkoolde dierlijke beenderen en ligt dicht bij beenzwart. Marszwart is juist een synthetisch ijzeroxidepigment. Deze zwarten verschillen onder andere in dekkracht, kleurkracht, ondertoon en gedrag in mengingen. Daarom is zwart mengen meer dan simpelweg een tube openen. Een kunstenaar kan ook een bijna zwart mengsel maken uit andere kleuren: een chromatisch zwart. Zo blijven subtiele warme of koele kleurtonen aanwezig. Wil je verder? Leg lampenzwart, ivoorzwart en Marszwart naast elkaar. Ontdek daarna koolstofpigment, chromatisch zwart, zwart mengen en kleurtemperatuur en kijk hoeveel kleuren zwart eigenlijk kan hebben.

Over Zwart pigment is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Op mijn tafel

Voor dit object zijn nog geen tekstblokken vastgelegd.