Prints en reproducties

Prints en reproducties
Eén kunstwerk, meerdere kopers

Een origineel kunstwerk heeft een bijzondere eigenschap: er bestaat er maar één van. Dat maakt het waardevol en exclusief, maar economisch ook beperkt. Zodra het verkocht is, kun je hetzelfde schilderij niet nogmaals verkopen.

Met prints en reproducties verandert dat. Het oorspronkelijke kunstwerk blijft uniek, maar de afbeelding ervan kan meerdere keren worden aangeboden.

Voor kunstenaars kan dit een interessante tweede inkomstenbron zijn.

Niet iedereen kan een origineel kopen

Stel dat een bezoeker enthousiast is over een schilderij van €1.500. Hij vindt het prachtig, maar het bedrag is simpelweg te hoog.

Daarmee hoeft de belangstelling niet verloren te gaan.

Misschien wil dezelfde bezoeker wel €75 betalen voor een hoogwaardige, gesigneerde kunstprint. Een andere bezoeker kiest voor een kleinere reproductie van €30.

Zo ontstaan verschillende prijsniveaus. Mensen die je werk waarderen, kunnen iets kopen dat bij hun budget past.

Wat is eigenlijk een kunstprint?

Het woord print wordt voor verschillende producten gebruikt. Het kan gaan om een eenvoudige gedrukte reproductie, maar ook om een hoogwaardige kunstdruk op speciaal papier.

Daarnaast bestaan traditionele grafische technieken zoals zeefdruk, lithografie, ets en houtsnede. Daarbij is de afdruk vaak veel nadrukkelijker onderdeel van het oorspronkelijke artistieke proces.

Het is daarom verstandig om als kunstenaar duidelijk te vertellen wat de koper precies krijgt.

Open of beperkte oplage

Een belangrijke keuze is die tussen een open en een gelimiteerde oplage.

Bij een open editie kan een afbeelding in principe onbeperkt worden bijgedrukt. Dat maakt een lagere verkoopprijs mogelijk en past goed bij een breed publiek.

Bij een gelimiteerde editie spreek je vooraf af hoeveel exemplaren er verschijnen. Bijvoorbeeld 25, 50 of 100. De prints worden meestal genummerd en vaak gesigneerd.

Op een print kan dan bijvoorbeeld staan:

12/50

Dat betekent dat het om nummer twaalf uit een oplage van vijftig exemplaren gaat.

Hoe kleiner de oplage, hoe exclusiever de print kan worden.

Maak van een print een echt product

Een afbeelding naar een printer sturen is eenvoudig. Een aantrekkelijke kunstprint maken vraagt meer aandacht.

Denk aan de kwaliteit van de fotografie of scan, het papier, kleurweergave, formaat, eventuele passe-partout, verpakking en presentatie.

Ook de achterkant kan interessant zijn. Voeg bijvoorbeeld de titel van het oorspronkelijke werk toe, het jaartal, een korte tekst over het kunstwerk en informatie over de kunstenaar.

Daarmee verkoop je niet alleen een vel papier met een afbeelding. Je maakt er een zelfstandig kunstproduct van.

Eén beeld kan meerdere keren inkomsten opleveren

Hier zit het grote economische verschil met een origineel.

Stel dat een schilderij wordt verkocht voor €1.000. Daarna is de directe verkoop van dat object afgelopen.

Maar stel dat van hetzelfde schilderij vijftig gesigneerde prints worden gemaakt die voor €60 worden verkocht. Als uiteindelijk alle exemplaren worden verkocht, vertegenwoordigt die editie een omzet van €3.000. Daar moeten natuurlijk nog productie-, verkoop- en eventuele verzendkosten vanaf.

Het voorbeeld laat vooral zien dat een bestaand beeld opnieuw economische waarde kan krijgen.

Prints zijn niet helemaal passief

Prints worden soms voorgesteld als een vorm van passief inkomen. Dat is maar gedeeltelijk waar.

Iemand moet de prints laten maken, controleren, promoten, verkopen, verpakken en verzenden. Ook een webshop onderhouden kost tijd.

Je kunt een deel daarvan uitbesteden. Sommige bedrijven produceren en verzenden pas nadat een klant iets heeft besteld. Dat verlaagt de hoeveelheid werk en voorkomt een grote voorraad, maar verkleint meestal ook de marge.

Begin klein en kijk wat werkt

Je hoeft niet onmiddellijk twintig schilderijen in vijf formaten te laten drukken.

Kies bijvoorbeeld twee of drie werken waarop mensen vaak positief reageren. Maak daarvan één goed uitgevoerde print en probeer die daadwerkelijk te verkopen.

Dan ontdek je vanzelf welke afbeelding, prijs, oplage en formaat bij jouw publiek passen.

Eerst testen, daarna uitbreiden is meestal verstandiger dan een kast vol onverkochte prints laten maken.

Van één koper naar meerdere kopers

Prints veranderen iets fundamenteels aan het verdienmodel van een kunstenaar.

Bij een origineel zoek je uiteindelijk één koper. Bij een reproductie kunnen tientallen mensen belangstelling hebben voor hetzelfde beeld.

Daarmee bereik je bovendien mensen voor wie een origineel financieel buiten bereik ligt. Een koper van een print kan later zelfs verzamelaar van je originele werk worden.

Een kunstwerk hoeft economisch dus niet te verdwijnen zodra het origineel verkocht is.

Het beeld kan verder reizen.

En in het volgende artikel draaien we de situatie om. Daar maak je niet eerst kunst en zoek je daarna een koper. De koper is er al voordat je begint: werken in opdracht.