Tenebrisme

Tenebrisme Wanneer bijna alle lichten uitgaan in een schilderij Tenebrisme is een schilderwijze waarin extreem sterke contrasten tussen duisternis en fel licht voor een dramatisch effect zorgen. Grote delen van het schilderij verdwijnen bijna volledig in het donker, terwijl enkele figuren, gezichten of voorwerpen plotseling worden uitgelicht. De techniek wordt vooral verbonden met Caravaggio en zijn navolgers in de zeventiende eeuw. Schilders als Jusepe de Ribera, Francisco de Zurbarán en verschillende Utrechtse caravaggisten gebruikten eveneens krachtige lichteffecten om hun voorstellingen extra spanning te geven. Tenebrisme lijkt op chiaroscuro, maar legt doorgaans veel sterker de nadruk op diepe duisternis en theatrale belichting. Bij chiaroscuro helpt licht-donker vooral om volume en ruimte te suggereren; bij tenebrisme wordt het contrast zelf een hoofdrolspeler. Het resultaat kan bijna op modern toneellicht lijken: alles verdwijnt, behalve precies datgene wat je moet zien. Open de deur en ontdek hoe een schilderij soms dramatischer wordt door juist bijna niets te verlichten.